X'tivverifika s-sorveljanza tas-suq

Mit-18 ta' Frar 2027, kull batterija LMT, kull batterija industrijali ta' aktar minn 2 kWh u kull batterija ta' vettura elettrika teħtieġ passaport tal-batteriji (Art. 77(1)). Għas-sorveljanza tas-suq, il-passaport huwa aċċess diġitali għal eżattament id-data li biha tivverifika l-konformità ta' batterija. Dan l-artiklu juri x'jaraw l-awtoritajiet, x'jistgħu jivverifikaw, x'jiġri jekk ikun hemm nuqqasijiet u kif tipprepara.

X'jaraw l-awtoritajiet fil-passaport

• Id-data pubblika kollha skont l-Anness XIII, il-punt 1, bħall-manifattur, il-mudell, il-kimika, is-sustanzi perikolużi, il-materja prima kritika, id-data tal-prestazzjoni u d-dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE.
• Id-data dettaljata tal-mudell skont l-Anness XIII, il-punt 2: materjali tal-katodu, l-anodu u l-elettrolit, partijiet ta' rikambju, iżmantellar u miżuri ta' sikurezza. L-awtoritajiet tas-sorveljanza tas-suq għandhom aċċess għaliha (Art. 77(2)(b)).
• Għall-awtoritajiet biss skont l-Anness XIII, il-punt 3: ir-riżultati tar-rapporti tat-testijiet li jippruvaw il-konformità. Jistgħu jarawhom biss il-korpi notifikati, l-awtoritajiet tas-sorveljanza tas-suq u l-Kummissjoni.

Id-data tal-batterija individwali skont l-Anness XIII, il-punt 4, bħall-istat tas-saħħa, hija riżervata għal persuni b'interess leġittimu (Art. 77(2)(c)). Min huma jiġi stabbilit minn att ta' implimentazzjoni li l-Kummissjoni kellha tadotta sat-18 ta' Awwissu 2026 (Art. 77(9)). Iċċekkja l-istatus attwali fuq EUR-Lex.

X'jista' jiġi vverifikat fil-passaport

• Jekk il-passaport jeżistix u jekk il-kodiċi QR fuq il-batterija jwassalx għalih. Għall-batteriji li jeħtieġu passaport, il-kodiċi QR għandu jagħti aċċess għall-passaport (Art. 13(6)) u jkun viżibbli, leġibbli u indelebbli, jew inkella fuq l-imballaġġ u d-dokumenti ta' akkumpanjament (Art. 13(7)).
• Jekk l-informazzjoni hijiex preċiża, kompluta u aġġornata. L-operatur ekonomiku li jqiegħed il-batterija fis-suq huwa responsabbli għal dan (Art. 77(4)).
• Jekk id-data hijiex ibbażata fuq standards miftuħa, interoperabbli, li tinqara mill-magni, strutturata u li tista' titfittex (Art. 77(5)).
• Jekk l-identifikatur uniku tal-batterija ġiex imtella' fir-reġistru skont l-Art. 13(1) tar-Regolament dwar l-Ekodisinn (UE) 2024/1781 (Art. 77(10)).
• Jekk il-passaport jibqax disponibbli anke jekk l-operatur ekonomiku responsabbli ma jibqax jeżisti jew iwaqqaf l-attività tiegħu fl-Unjoni (Art. 78(e)).

Lil hinn mill-passaport: is-setgħat tal-awtoritajiet

Il-passaport ma jissostitwixxix il-kontroll tradizzjonali. Għall-batteriji japplika wkoll ir-Regolament dwar is-Sorveljanza tas-Suq (UE) 2019/1020. Skont l-Art. 14(4) tiegħu, l-awtoritajiet jistgħu, fost l-oħrajn, jitolbu dokumenti, data u informazzjoni dwar il-konformità fi kwalunkwe forma u irrispettivament minn fejn huma maħżuna (punt (a)), iwettqu spezzjonijiet fuq il-post mingħajr avviż (punt (d)), jixtru kampjuni, anke taħt identità moħbija, u jiżmantellawhom (punt (j)), u, f'każ ta' riskju serju, jekk ma jibqa' l-ebda mezz effettiv ieħor, jitolbu t-tneħħija ta' offerti minn ħwienet online (punt (k)). Fl-importazzjoni, id-dwana tissospendi r-rilaxx, pereżempju jekk ikun hemm dokumenti neqsin jew l-immarkar ma jkunx korrett (Art. 26(1)).

Il-manifatturi, l-importaturi u d-distributuri għandhom, fuq talba motivata, jipprovdu lill-awtorità b'mod elettroniku l-informazzjoni u d-dokumentazzjoni kollha meħtieġa biex tintwera l-konformità (Art. 38(10), Art. 41(8), Art. 42(6)). Barra minn hekk, għal għaxar snin għandhom ikunu jistgħu jgħidu min fornielhom batterija u lil min fornew liema mudelli u f'liema kwantità (Art. 46).

X'jiġri jekk ikun hemm nuqqasijiet

1. Nuqqasijiet formali, bħal immarkar CE nieqes jew mhux korrett, dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE nieqsa jew żbaljata jew dokumentazzjoni teknika mhux kompluta: l-awtorità titolbok tirrimedja n-nuqqas. Huwa biss jekk dan jippersisti li tirrestrinġi jew tipprojbixxi li l-batterija ssir disponibbli fis-suq jew tordna l-irtirar jew is-sejħa lura tagħha (Art. 83).
2. Raġuni suffiċjenti biex wieħed jemmen li l-batterija tippreżenta riskju għas-saħħa, is-sikurezza, il-proprjetà jew l-ambjent: l-awtorità tevalwa l-batterija fir-rigward tar-rekwiżiti rilevanti kollha. Jekk ma tkunx konformi, tagħtik perjodu raġonevoli biex iġġibha f'konformità, tirtiraha mis-suq jew issejħilha lura (Art. 79(1)). L-azzjoni korrettiva tkopri l-batteriji kollha affettwati li għamilt disponibbli fl-UE (Art. 79(3)).
3. Jekk ma taġixxix fil-ħin, l-awtorità tieħu hi stess miżuri provviżorji, sa projbizzjoni, irtirar jew sejħa lura, u tinforma lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra (Art. 79(4)).

Kull miżura għandha tkun motivata. Qabel ma tittieħed, tingħata l-opportunità li tinstema' f'perjodu ta' mill-inqas għaxart ijiem tax-xogħol, ħlief f'każijiet urġenti (Art. 18 tar-Regolament (UE) 2019/1020). Jekk inti stess issib li batterija mhijiex konformi, trid tiżgura li tinġieb f'konformità, tiġi rtirata jew tissejjaħ lura, u, jekk tippreżenta riskju, tinforma lill-awtorità (Art. 38(9), Art. 41(6), Art. 42(5)).

Kompetenza u multi fil-Ġermanja

Il-penali jiġu stabbiliti mill-Istati Membri; għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u dissważivi (Art. 93). Fil-Ġermanja dan isir permezz tal-Batterierecht-Durchführungsgesetz (BattDG, Att dwar l-Implimentazzjoni tal-Liġi dwar il-Batteriji). Ma jaħtarx awtorità waħda tas-sorveljanza tas-suq għall-batteriji, iżda jirreferi wkoll għall-Marktüberwachungsgesetz (MüG, Att dwar is-Sorveljanza tas-Suq) (§ 2(3) BattDG). Skont dak l-att, is-sorveljanza tas-suq hija f'idejn l-awtoritajiet kompetenti għar-regoli rispettivi; għall-offerti online, f'idejn l-awtorità fid-distrett li fih il-prodott jista' jiġi ordnat u kkunsinnat; il-kontrolli tal-importazzjoni jitwettqu mid-dwana (§ 4 MüG). In-notifiki lill-Kummissjoni jgħaddu mill-Bundesanstalt für Arbeitsschutz und Arbeitsmedizin (BAuA, Istitut Federali għas-Sikurezza u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol) (§ 49 BattDG). Skont il-§ 60(2) BattDG huwa reat amministrattiv, fost l-oħrajn, b'mod intenzjonali jew b'negliġenza:

• li ma tiżgurax li l-informazzjoni fil-passaport tal-batteriji tkun preċiża, kompluta u aġġornata (nru 29, multa sa EUR 10,000)
• bħala manifattur, li ma tiżgurax, jew bħala importatur jew distributur, li ma tivverifikax li l-batterija hija mmarkata skont l-Art. 13(4) sa (7), li jinkludi l-kodiċi QR (nri 6 u 11, sa EUR 10,000)
• li ma tikkonformax ma' ordni eżegwibbli skont l-Art. 79(4) jew l-Art. 83(2) (nru 30, sa EUR 100,000)

Fejn sejrin l-affarijiet

Fil-Konferenza Ġermaniża dwar is-Sorveljanza tas-Suq fis-17 ta' Settembru 2025, il-Prof. Thomas Knothe (Fraunhofer IPK) iddeskriva għal xiex l-awtoritajiet iridu jużaw il-passaport: verifiki awtomatizzati tal-konformità abbażi ta' data li tinqara mill-magni, it-tfittxija ta' prodotti li fihom sustanzi kritiċi, u netwerking aktar faċli bejn l-awtoritajiet mingħajr ma jkollhom iżommu d-data huma stess. Fl-istess ħin wera li l-istandardizzazzjoni tad-data għadha ma toffrix approċċ komplut (l-istandardizzazzjoni taħt il-mandat M/579 kienet ippjanata li tintemm f'nofs l-2026) u li għad hemm atti legali oħra pendenti, pereżempju dwar il-fornituri tas-servizzi DPP. Fil-ħin tat-taħdita, dawn ir-regoli kienu għadhom miftuħa.

Kif tkun ippreparat

• Aħżen ir-rapporti tat-testijiet għall-Anness XIII, il-punt 3 b'mod komplut u assenjahom b'mod ċar lill-mudell tal-batterija.
• Żomm il-passaport, it-tikketta, id-dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE u d-dokumentazzjoni teknika mill-istess sors tad-data, biex l-ebda valur ma jikkontradixxi lil ieħor.
• Ittestja l-kodiċi QR fuq batteriji reali: jiġi skennjat, iwassal għall-passaport it-tajjeb, l-immarkar idum?
• Żomm il-fornituri u l-klijenti għal kull mudell disponibbli għal għaxar snin (Art. 46).
• Aġġorna l-passaport meta jinbidel xi ħaġa u ċċara kif jibqa' disponibbli jekk il-kumpanija tiegħek jew il-fornitur tas-servizz tiegħek ma jibqgħux jeżistu (Art. 78(e)).
• Awtorizza l-fornituri tas-servizzi bil-miktub (Art. 77(4)). Ma jistgħux ibigħu, jużaw mill-ġdid jew jipproċessaw id-data tal-passaport lil hinn minn dak li hu meħtieġ għas-servizz tagħhom (Art. 78(d)).
• Bħala distributur, qabel il-bejgħ iċċekkja li l-immarkar CE u l-immarkar skont l-Art. 13 ikunu preżenti (Art. 42(2)).

L-awtoritajiet għandhom l-intenzjoni janalizzaw id-data tal-passaport b'mod dejjem aktar awtomatizzat. Għalhekk l-aħjar preparazzjoni hija data kompluta, konsistenti u li tinqara mill-magni.