Jaka jest kategoria mojej baterii?

To, czy potrzebny jest paszport baterii, zależy wyłącznie od kategorii baterii. Rozporządzenie w sprawie baterii (UE) 2023/1542 definiuje pięć kategorii (art. 3 ust. 1 pkt 9–14). Od 18 lutego 2027 baterie LMT, baterie do pojazdów elektrycznych i baterie przemysłowe powyżej 2 kWh wymagają paszportu (art. 77 ust. 1). Dotyczy to również baterii wbudowanych w produkt, np. w e-rower.

Pięć kategorii

• Bateria do pojazdów elektrycznych: zasila napęd samochodów osobowych, ciężarowych, autobusów i przyczep (kategorie M, N, O) albo pojazdów kategorii L (np. e-motocykli), jeśli waży ponad 25 kg. Paszport baterii: tak.
• Bateria LMT (lekkie środki transportu): szczelnie zamknięta, o masie nie większej niż 25 kg, zasila pojazdy kołowe napędzane wyłącznie silnikiem elektrycznym albo silnikiem i siłą mięśni, np. e-rower, rower ze wspomaganiem, e-hulajnogę, e-skuter. Paszport baterii: tak.
• Bateria przemysłowa: zaprojektowana specjalnie do zastosowań przemysłowych lub przeznaczona do nich po zmianie przeznaczenia, a także każda inna bateria o masie powyżej 5 kg, która nie należy do żadnej z pozostałych kategorii. Paszport baterii: tylko powyżej 2 kWh.
• Bateria SLI: do rozruchu, oświetlenia lub zapłonu, także jako bateria pomocnicza lub rezerwowa w pojazdach i maszynach. Paszport baterii: nie.
• Bateria przenośna: szczelnie zamknięta, o masie nie większej niż 5 kg, niezaprojektowana specjalnie do zastosowań przemysłowych i nienależąca do żadnej z pozostałych kategorii, np. baterie w elektronarzędziach, laptopach, telefonach lub powerbankach. Paszport baterii: nie.

Sprawdzanie w tej kolejności

Definicje wzajemnie się wykluczają. Najszybciej jest przejść od góry do dołu i zatrzymać się przy pierwszym pasującym pytaniu:

1. Czy bateria zasila napęd pojazdu drogowego kategorii M, N lub O albo pojazdu kategorii L i waży ponad 25 kg? Wtedy jest to bateria do pojazdów elektrycznych.
2. Czy zasila pojazd kołowy, jest szczelnie zamknięta i waży nie więcej niż 25 kg? Wtedy jest to bateria LMT.
3. Czy służy do rozruchu, oświetlenia lub zapłonu? Wtedy jest to bateria SLI.
4. Czy jest szczelnie zamknięta, waży nie więcej niż 5 kg i nie została zaprojektowana do zastosowań przemysłowych? Wtedy jest to bateria przenośna.
5. Wszystko inne to bateria przemysłowa. Wtedy decyduje energia: powyżej 2 kWh wymagany jest paszport.

Typowe przykłady

• Bateria e-roweru lub roweru ze wspomaganiem, bateria e-hulajnogi: bateria LMT, paszport wymagany.
• Bateria trakcyjna samochodu elektrycznego lub e-motocykla powyżej 25 kg: bateria do pojazdów elektrycznych, paszport wymagany.
• Magazyn energii domowy lub firmowy (zwykle 5–30 kWh): bateria przemysłowa powyżej 2 kWh, paszport wymagany.
• Bateria trakcyjna wózka widłowego: bateria przemysłowa (nie jest to pojazd drogowy, waży ponad 25 kg), paszport wymagany powyżej 2 kWh.
• Przenośna stacja zasilania powyżej 5 kg: bateria przemysłowa. Przy 1 kWh bez paszportu, przy 3 kWh paszport wymagany.
• Akumulator rozruchowy 12 V w samochodzie: bateria SLI, bez paszportu.
• Bateria wkrętarki akumulatorowej, laptopa lub powerbanku: bateria przenośna, bez paszportu.

Obliczanie progu 2 kWh

Próg dotyczy tylko baterii przemysłowych i odnosi się do energii, a nie do masy. Jeśli karta danych podaje tylko pojemność w amperogodzinach, należy pomnożyć napięcie nominalne przez pojemność: magazyn o napięciu 51,2 V i pojemności 100 Ah ma 5,12 kWh i wymaga paszportu. Moduł 12,8 V i 100 Ah ma 1,28 kWh i go nie wymaga.

Częste nieporozumienia

• „Moja bateria waży tylko 3 kg, więc jest baterią przenośną”. Błąd, jeśli zasila e-rower. Baterie trakcyjne do e-rowerów, e-hulajnóg i innych lekkich pojazdów kołowych są bateriami LMT, niezależnie od tego, jak mało ważą.
• „Bateria jest wbudowana, więc mnie to nie dotyczy”. Błąd. Rozporządzenie obejmuje także baterie w produktach, a za paszport odpowiada ten, kto jako pierwszy wprowadza produkt do obrotu na rynku UE.
• „Brak paszportu baterii oznacza brak obowiązków”. Błąd. Od 18 lutego 2027 wszystkie baterie wymagają kodu QR. Bez obowiązku paszportu prowadzi on do informacji z etykiety, deklaracji zgodności UE i informacji o postępowaniu ze zużytymi bateriami (art. 13 ust. 6).

Wątpliwości?

Bezpłatne sprawdzenie obowiązku na tej stronie pyta o kategorię, pojemność i rolę w łańcuchu dostaw i w kilku kliknięciach pokazuje, czy paszport jest potrzebny. W przypadkach granicznych, np. pojazdów specjalnych, warto sprawdzić tekst rozporządzenia lub zasięgnąć porady prawnej.